Ariv: 'Konut Kredisi' Kategorisi

Medyada Mortgage İlgisi

Saturday, February 24th, 2007

Mortgage Tasarısı’nın TBMM’den geçmesi ve yasalaşması medyanın konuya ilgisini de zirveye taşıdı.
Şener: Mortgage’ta hesabınızı iyi yapın
Şener: Hesap bilmeyen kredi kullanamayacak
Yirmi soruda mortgage
Bankacılar: Mortgage ile faiz düşüşü beklemeyin
Mortgage neleri değiştirecek?
Mortgage’ta faiz oranları eleştiriliyor
TÜDEF’ten mortgagezede uyarısı
Mortgage ne getiriyor?
Mortgage yasalaştı…

Yeni Bir Dönem Başlıyor…

Saturday, February 24th, 2007

Mortgage Yasası, enflasyon ve faizlerdeki yükseklik nedeniyle sancılı bir ortamda yasalaşmış olmasına karşın Türkiye’de yeni bir dönemi başlatıyor. Özellikle makro ekonomik istikrarın korunması ve enflasyonun önümüzdeki bir iki yıl içerisinde yıllık yüzde 3-4 seviyesine inmesiyle mortgage’dan geniş kitlelerin yararlanmasına olanak tanınmış olacak.

YASA NELER GETİRİYOR?

Yasa daha çok kredi verenlere ilişkin düzenlemeler getirirken, ikincil piyasaların açılmasıyla faizlerde yaşanacak düşüş de tüketicinin artı hanesine yazılacak.

Yasa öncesinde sadece sabit faizli konut kredisi kullandırılabilirken, şimdi hem sabit hem de değişken faizli kredi kullandırılabilecek.

Yasaya göre, sabit faizli kredi verenler tüketicinin vadesinden önce ödeme yapması halinde, yüzde 2′lik erken ödeme ücreti talep edebilecek. Normal konut kredilerinde tüketici istediği anda herhangi bir ücret ödemeden erken ödeme yapabiliyor ve kredisini kapatabiliyordu.

Bu arada, Kanunun yürürlüğe girmesinden önce kredi ve finansal kiralama sözleşmesi imzalayan tüketiciler, kanunun yayımlanmasından sonra 3 ay içinde konut finansmanı kuruluşuna başvurarak, sözleşmelerinin, bu kanun kapsamı dışında değerlendirilmesini isteyebilecek. Süresi içinde talepte bulunmayan tüketicilerin, kanunun yürürlüğe girmesinden önceki sözleşmeleri kanun kapsamında kabul edilecek.

Yasayla, kredi verenlerin müteahhitlerle birlikte düzenledikleri kampanyalarda evin teslim edilmemesi ve evdeki ayıplar karşısında tüketiciye karşı müteahhit ile birlikte olan sorumluluğu, teslim tarihinden itibaren 1 yıl ve verdiği kredi miktarı ile sınırlandırıldı. Yasa öncesinde bu sorumluluk sınırsızdı ve bankalar tüketicinin tüm zararını karşılamakla yükümlüydü.

İCRA SÜRECİNDE KREDİ VEREN LEHİNE DEĞİŞİKLİK

Uygulamada, ipotekle teminat altına alınmış kredilerde, icra iflas prosedüründe kredi veren lehine değişiklikler yapılarak ödenmeyen kredilerin tahsili de hızlandırılacak. Uygulama öncesi bu süreçlerde ciddi tıkanıklık yaşanıyordu.

Yasa öncesi konut kredilerinden alınan faizin yüzde 5′i oranındaki Banka Sigorta Muamele Vergisi (BSMV) ise bundan böyle alınmayacak.

Konut ve ipotek finansmanı kuruluşlarınca konut finansmanı kapsamında tesis olunacak ipotek işlemleri de harca tabi olmayacak.

BANKALARA RAKİP GELİYOR

Mevduat, yatırım ve katılım bankalarının (Özel Finans Kurumları) yanı sıra, artık tüketici finansman şirketleri de konut kredisi verebilecek.

Finansal kiralama şirketleri ise konutları tüketicilere finansal kiralayabilecek. Ancak bu şirketler kanunun yürürlük tarihinden itibaren 6 ay içinde, konut finansmanı faaliyetinde bulunamayacak.

Kredi verenler, menkul kıymet ihraçlarıyla sermaye piyasasından kaynak temin edebilecek.

Bu kuruluşlar, ipotek finansmanı kuruluşları olarak adlandırılan ve toptancı olarak faaliyet gösterecek olan kuruluşlardan da kaynak alabilecek.

7 MİLYON KONUT İHTİYACI

Bu arada, önümüzdeki 10 yıl içinde Türkiye’de yaklaşık 7 milyon konuta ihtiyaç olacağı belirtiliyor.

Bunun yaklaşık yarısının hanehalkı artışı kaynaklı, 1 milyon civarındaki bölümünün göç, 800 bininin ise yenileme kaynaklı olacağı tahmin ediliyor.

Kentsel dönüşüm nedeniyle de 1,5 milyon civarında bir konut ihtiyacı olacağı düşünülüyor.

KONUTLARIN YÜZDE 55′İ RUHSATSIZ

Türkiye’de toplam konutların yüzde 55′i ya ruhsatsız ya da izinsiz durumda bulunuyor.

Uygunsuz yapılaşma dahil ev sahiplerinin oranı ise yüzde 70′leri aşıyor.

Mevcut konutların yüzde 60′ı 20 yaş üzeri evlerden oluşurken, konutların yüzde 40′ının tadilata ihtiyacı bulunuyor.

Bu çerçevede başta kayıtdışılığın engellenmesi olmak üzere depreme dayanıklı, altyapısı güçlü konutların üretilmesi önem taşıyor.
Geçtiğimiz yıl sonunda konut kredilerinin oranı milli gelirin yüzde 4,5′ine ulaşırken, mortgage ile birlikte bu oranın 2015 yılında yüzde 12′ye çıkması öngörülüyor.

Vergi Teşviki Yasadan Çıkarıldı

Saturday, February 24th, 2007

TBMM Genel Kurulu’ndan geçen Mortgage Yasası’ndan satın alınan ilk konutun 100 YTL’ye kadar bölümü için getirilen vergi teşviki yasadan beklendiği gibi bir önergeyle çıkarıldı.

Önergenin gerekçesinde, kapsamlı bir Gelir Vergisi Reformuna ilişkin çalışmaların Maliye Bakanlığı tarafından yürütüldüğü belirtilerek, ‘’Bu kapsamda Gelir Vergisine ilişkin olarak öngörülen bu düzenlemenin yürütülen çalışmalarda, sistem bütünlüğünün korunması ve reformun sıhhati açısından Gelir Vergisi Reformu’na ilişkin hazırlıklarla birlikte değerlendirilmesi daha uygun olacaktır'’ denildi.

Mortgage Nihayet Yasalaştı

Saturday, February 24th, 2007

Kamuoyunda Mortgage (Tutsat) olarak bilinen konut finansmanı sistemine ilişkin tasarı, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaştı.

Konut Finansmanı Sistemine İlişkin Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanuna göre, konut finansmanından kaynaklanan rehinle temin edilmiş alacaklar ile TOKİ’nin rehinle temin edilmiş alacaklarının takibinde, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılabilecek veya haciz yoluna başvurulabilecek.

TEMİNAT DEĞERİ HESAPLAMASI…

Yapı kullanma izni alınmış konutlar üzerine ipotek tesis edilmek suretiyle teminat altına alınmış alacakların, ilgili konutun değerinin yüzde 75′ini, yapı kullanma izni alınmış diğer gayrimenkuller üzerine ipotek tesis edilmek suretiyle teminat altına alınmış alacakların ise ilgili gayrimenkulün değerinin yüzde 50’sini aşan kısmı teminat değerinin hesaplanmasında dikkate alınmayacak.

İpotek teminatlı menkul kıymetler ile varlık teminatlı menkul kıymetler itfa edilinceye kadar, teminat havuzlarında yer alan varlıklar, teminat amacı dışında tasarruf edilemeyecek, rehnedilemeyecek, teminat gösterilemeyecek, haczedilemeyecek.

İpotek ve varlık teminatlı menkul kıymetler teminat havuzunun, konut finansmanı fonunun, varlık finansmanı fonunun ve yatırım fonunun 3′er aylık dönemlerin son iş gününde, net varlık değerlerinin yüz binde 5′ini aşmamak üzere hesaplanacak kayda alma ücreti, 10 iş günü içerisinde özel hesaba yatırılacak.

KONUT FİNANSMANI

Konut finansmanı fonunu, ihraç edilen ipoteğe dayalı menkul kıymetler karşılığında toplanan paralarla, ipoteğe dayalı menkul kıymet sahipleri hesabına inançlı mülkiyet esaslarına göre oluşturulan malvarlığı oluşturuyor.

Fonun tüzel kişiliği olmayacak ancak mal varlığı kurucunun mal varlığından ayrı olacak.

Fon mal varlığı, ihraç edilen ipoteğe dayalı menkul kıymetler itfa edilinceye kadar, başka bir amaçla tasarruf edilemeyecek, rehnedilemeyecek, teminat gösterilemeyecek, haczedilemeyecek.

Fonun geri ödeme güçlüğüne düşmesi halinde, fonun yönetim ve temsilinin yatırımcıları koruma fonu veya atanacak diğer bir fon kurulu tarafından yürütülmesine veya fonun başka bir kurucuya devredilmesine karar verilebilecek.

İpotek finansmanı kuruluşlarının, konut finansmanından kaynaklanan alacakların devralınması, devredilmesi, devralınan alacaklardan oluşan varlıkların yönetimi ve alacakların teminat olarak alınması suretiyle kaynak temini amacıyla kurulan bir anonim ortaklığı olarak belirtildiği tasarıya göre, konut finansmanından kaynaklanan alacakların ve diğer varlıkların teminat gösterilmesi suretiyle ipotek finansmanı kuruluşlarından kaynak temin edilmesi halinde, teminat gösterilen varlıklar, başka bir amaçla tasarruf edilemeyecek, rehnedilemeyecek, teminat gösterilemeyecek, haczedilemeyecek.

DEĞERLEME BİRLİĞİ KURULACAK

Kanunla, Türkiye Değerleme Uzmanları Birliği statüsünün oluşturulmasına ilişkin esaslar da belirleniyor.

Gayrimenkul değerleme uzmanlığı lisansına sahip olanlar, kamu kurumu olan Türkiye Değerleme Uzmanları Birliğine üye olmak için başvurmak zorunda olacak. Lisans sahibi, lisans almaya hak kazandığının tebliğinden sonra 3 ay içinde gerekli başvuruyu yapacak.

Birliğin statüsü, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 2 yıl içinde yürürlüğe konulacak.

Yetkileri kaldırılan ipotek finansmanı kuruluşlarının tedrici tasfiyelerine karar verilecek; tasfiye işlemi Yatırımcıları Koruma Fonu tarafından yürütülecek.

Hakkında tedrici tasfiye kararı verilen ipotek finansmanı kuruluşunun ödemeleri duracak.

BAŞVURU GEREKECEK

Kanunun yürürlüğe girmesinden önce kredi ve finansal kiralama sözleşmesi imzalayan tüketiciler, kanunun yayımlanmasından sonra 3 ay içinde konut finansmanı kuruluşuna başvurarak, sözleşmelerinin, bu kanun kapsamı dışında değerlendirilmesini isteyebilecek. Süresi içinde talepte bulunmayan tüketicilerin, kanunun yürürlüğe girmesinden önceki sözleşmeleri kanun kapsamında kabul edilecek.

Finansal kiralama şirketleri kanunun yürürlük tarihinden itibaren 6 ay içinde, konut finansmanı faaliyetinde bulunamayacak.

Yasayla, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunda, konut finansmanı kullanan tüketicileri korumak amacıyla tanımlar arasına, ‘’Konut Finansmanı Kuruluşu'’ eklendi. Böylelikle konut finansmanı faaliyetini yürüten kuruluşlar, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunla ilgili hükümlere de tabi olacak.

AYIPLI MAL

Aynı kanunun ayıplı mal hususunu düzenleyen maddesinde yapılan değişiklikle, konut finansmanı kuruluşu; imalatçı-üretici, satıcı, bayi, acente, ithalatçı ile ayıplı maldan ve tüketicinin bu maddede yer alan seçimlik haklarından dolayı tüketiciye karşı teslim tarihinden itibaren 1 yıl süreyle, kullandırdığı kredi miktarı kadar müteselsilen sorumlu olacak.

İlan ve taahhüt edilen konutun teslimatının zamanında yapılmaması durumunda kredi veren konut finansmanı kuruluşu, satıcı, bayi, acenta, ithalatçı, kullandırdığı kredi miktarı kadar sorumlu olacak. Kredilerin devronulması halinde dahi, kredi veren konut finansmanı kuruluşunun sorumluluğu devam edecek.

Konut finansmanı kuruluşları, tüketicilere sözleşme öncesinde kredi veya finansal kiralama işlemleriyle ilgili genel bilgiler vermek ve tüketiciye teklif ettikleri kredi sözleşmesinin koşullarını içeren sözleşme öncesi bilgi formu vermek zorunda olacak.

TEMERRÜDE DÜŞME DURUMU

Borçlunun temerrüde düşmesi halinde konut finansmanı kuruluşu, borçluya temerrüt tarihinden itibaren 5 iş günü içinde iadeli taahhütlü posta yoluyla bildirimde bulunmakla yükümlü olacak. Kredi kuruluşu, geri ödemelerin yapılmaması halinde kalan borcun tümünün ödenmesi talep hakkını saklı tutmuşsa bu hak, ancak birbirini izleyen en az iki ödemede temerrüde düşme halinde kullanılabilecek.

Finans sağlayan kuruluşun bu hakkını kullanabilmesi için en az 1 ay süre vererek muacceliyet uyarısında bulunması gerekecek.

Kullanılan finansmanın teminatı olarak şahsi teminat verildiği hallerde, konut finansman kuruluşu asıl borçluya ve diğer teminatlara başvurmadan, kefilden borcun ödemesini isteyemeyecek.

SÖZLEŞMELERDE NELER YER ALACAK

Sözleşmelerde; kredi tutarı, finansal kiralama sözleşmeleri için toplam kira bedeli, ipotek tesis edilen konuta ilişkin bilgiler, yıllık faiz oranı, toplam borcun ana para, faiz ve diğer giderler itibariyle dağılımı, değişken faiz ödemeli olan sözleşmelerde baz alınacak endeks gibi bilgiler yer alacak.

Ayrıca, ödeme planı, istenecek teminatlar, temerrüde düşülmesi durumunda kredi sözleşmeleri için akdi faiz oranının yüzde 30 fazlasını geçmeyecek şekilde gecikme faizi ve varsa konuta ait sigorta bilgileri gibi bilgiler de sözleşmelerde yer bulacak.

Kiracı, finansal kiralama işlemlerinde, kiracılık sıfatını veya sözleşmeden doğan haklarını, kiralayandan yazılı izin alarak devredebilecek.

TOKİ’nin konut satışından kaynaklanan ipotekli veya ipoteksiz alacakları, ipotek finansmanı kuruluşlarınca devredilebilecek.

KONUT FİNANSMANI KURULUŞLARI…

Emeklilik sözleşmeleri, hayat sigortaları, sağlık sigortaları ile ihracata ait nakliyat sigortalarında sözleşme ve poliçe üzerinden alınan paralar; ipotek ve konut finansmanı kuruluşlarının, konut finansmanı fonlarının yaptıkları tüm işlemler dolayısıyla lehe alınan paralar banka ve sigorta muameleleri vergisinden muaf olacak.

Konut ve ipotek finansmanı kuruluşlarınca konut finansmanı kapsamında tesis olunacak ipotek işlemleri, konutların kiracıya devri ile TOKİ’nin sattığı konutlardaki ipotek işlemlerinden harç vergisi alınmayacak.

Sermaye piyasası araçları, konut finansmanı kuruluşları ve fonları ile TOKİ’nin menkul kıymet ihracatı ve ihraca konu teminatlardan kaynaklanan her türlü işlemleriyle ilgili makbuz ve kağıtlar, damga vergisinden muaf tutulacak.

Konut finansmanı amacıyla teminat gösterilen veya ipotek konulan konutun, konut finansman kuruluşları veya ipotek finansmanı kuruluşları ya da 3. kişilere teslimi (müzayede mahallinde yapılan satışlar dahil) ile bu şekilde alınan konutun teslimi (müzayede mahallinde yapılan satışı dahil), katma değer vergisi dışında tutulacak.

Görüşmeler sırasında, ‘’Konutu olmayan ücretlilere kredi faizlerini vergiden düşme olanağı tanıyan'’ düzenleme ise kanun metninden çıkarıldı.

Mortgage Meclis’e geliyor

Saturday, February 24th, 2007

AKP seçim öncesi konut kozunu yeniden kullanmaya hazırlanıyor. İpotekli konut finansmanı sistemi mortgage yasa tasarısının en geç haftaya Meclis’e geleceği açıklandı
AHMET KIVANÇ (Arşivi)
ANKARA - Türkiye’de bankaların kullandırdığı konut kredilerinin toplam gayri safi milli hasılaya (GSMH) oranı yüzde 2′lerde. Gelişmiş ülkelerde ise bu oran yüzde 50′lere ulaşıyor. Türkiye’deki konut açığını kapatmak için yılda ortalama 300 bin yeni konut yapılması gerekiyor.
Bu açığı gören AKP iktidara gelirken, “Herkes kira öder gibi ev sahibi olacak” sloganını kullandı. Aradan geçen sürede ise Toplu Konut İdaresi (TOKİ) yaklaşık 250 bin konut inşasına başladı, bunların 150 bininin inşası halen devam ediyor.
Yıllık 300 bin konut ihtiyacına karşılık, TOKİ’nin dört yılda yaptığı konut sayısı sınırlı kaldı. Üstelik bu konutların önemli bir bölümü, dar gelirlilerin alım gücünü aşan fiyatlardan satılan konutlardan oluşuyor. Hükümet seçime giderken konut kozunu bir kere daha kullanmaya hazırlanıyor. Kamuoyunda ‘Mortgage’ olarak bilinen ipotekli konut finansmanı sistemine ilişkin yasa tasarısı ‘Konut Finansmanı Sistemine İlişkin Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarısı’ adıyla önümüzdeki günlerde TBMM Genel Kurulu’nda ‘temel kanun’ olarak, hızlandırılmış şekilde görüşülecek.
Seçim tarihi yaklaştıkça, TBMM’nin önündeki çalışma süresi de giderek kısalıyor. Genel seçim, normal tarihi olan kasım ayında yapılsa bile Meclis sadece haziran sonuna kadar çalışabilecek. Bu sürenin kayda değer kısmı da Cumhurbaşkanlığı seçimi tartışmalarıyla geçecek. Dolayısıyla hükümetin öncelik verdiği yasaların Meclis’ten çıkarılabilmesi için çok fazla vakti kalmadı.
Başbakan Tayyip Erdoğan, daralan Meclis çalışma takvimini dikkate alarak, öncelikle çıkarılacak yasalar arasına kamu finansmanı tasarısının da alınmasını, hatta mümkünse bu hafta çıkarılmasını istedi.

Mortgage üçüncü sırada
AKP Grup Başkanvekili Sadullah Ergin, bu hafta öncelikle yarım kalan yabancı doktor çalıştırılmasına ilişkin yasa tasarısının görüşüleceğini söyledi. Ardından gecekondu dönüşümü konusunda TOKİ’ye yetki veren yasa tasarısı ele alınacak. Bunun ardından da konut finansmanı yasa tasarısına geçilecek. Ergin, en geç gelecek hafta konut finansmanı yasa tasarısının görüşmelerini tamamlamayı hedeflediklerini söyledi.

Yasa ne sağlayacak?
Konut finansmanı sisteminin özü, bankalar, finans kurumları, finansal kiralama şirketleri ve katılım bankalarının kullandırdığı konut kredilerinin ipotek karşılığı güvenceye alınmasını, bu ipotekler karşılığı yurtiçi ve yurtdışından finansman temin edebilmeleri ilkesine dayanıyor. Bu sistemde kullandırılacak konut kredilerinden alınacak vergi ve harçlarda da indirimler öngörülüyor.
Tasarının getirdiği en önemli teşvik ise, kullanılacak konut kredisinin 100 bin YTL’ye kadarki bölümüne karşılık gelen faiz giderlerinin, ücretlilerin gelir vergisi matrahından düşürülmesine olanak sağlaması. Tasarının bu maddesi, 1 Ocak 2008′den geçerli olmak üzere yürürlüğe girecek.
Tasarının getirdiği bir başka önemli avantaj ise, konut kredilerinde değişken faize olanak sağlaması. Kredi veren kuruluşlar, örneğin enflasyona endeksli olarak kredi kullandırabilecek. Böylece hem kredi verenler kendilerini ileride yaşanabilecek yüksek enflasyon riskinden koruyabilecek, hem de enflasyonda yaşanabilecek düşüş, tüketicilerin kredi faizi ödemelerine yansıtılabilecek. Değişken faizli kredi uygulamasının konut kredisi sürelerini uzatacağı tahmin ediliyor.

Maliye’den itiraz var
Ancak, 100 bin YTL’ye kadarlık kredilerin faizinin vergi matrahından indirilmesine Maliye Bakanlığının itirazı bulunuyor. Maliye yetkilileri, tasarının ilk halinin gerekli vergi teşviklerine yeterince yer verdiğini, komisyonda eklenen yeni vergi teşvikinin bütçeye önemli ölçüde yük getireceğini savunuyor.
Maliyeciler ayrıca, bu düzenlemenin uygulamada teknik sorunlara yol açacağını, mevcut gelir vergisi matrahında ciddi bir azalmaya neden olacağını belirtirken, sadece ücretlilere sağlanacak bu vergi avantajının adalet ilkesine de uygun olmayacağını, çünkü konut finansman sisteminden daha çok üst gelir grubunun yararlanacağını dile getiriyor.
Maliyecilerin bu düşüncesine karşılık TBMM Plan Bütçe Komisyonu üyesi CHP milletvekilleri, vergi avantajının yürürlük tarihinin ertelenmesinin doğru olmadığını, konut alacaklara önemli bir avantaj sağlayacak vergi indiriminin yasayla birlikte yürürlüğe girmesini istiyor.
AKP Grup Başkanvekili Sadullah Ergin, vergi indiriminden geri adım atılması konusunda hükümetten şu ana kadar AKP grup yönetimine herhangi bir değişiklik önerisi gelmediğini ifade etti.

Mortgage’la tüketici değil bankalar güler

Saturday, February 24th, 2007

Bu hafta Meclis genel kurulunda görüşülecek olan mortgage yasa tasarısının eksikliklerine rağmen önemli bir adım olacağını belirten uzmanlar, sistemin ancak 2008′de işlemeye başlayacağını vurguladı.

Başbakan Yardımcısı Abdüllatif Şener’in yaptığı açıklamaya göre bu hafta Meclis genel kurulunda ele alınması beklenen ipotekli konut finansmanı (mortgage) yasa tasarısı kabul edilse bile uygulama yani Türkiye’deki kredilerin Türkiye’de menkul kıymetleştirilip satılabilmesi 2008 ortalarında ancak başlayacak. Yasanın yürürlüğe girmesinin ardından Sermaye Piyasası Kurumu ve Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun yönetmelik ve genelgelerle uygulamanın nasıl olacağını belirleyecek çok sayıda düzenleme yapması, ipotekli konut kredisi vermeye yetkili olan bankaların, finansal kiralama ve tüketici finansman şirketlerinin gerekli izinleri alması gerekiyor. Ayrıca sistemin işlerliği için bu tip menkul kıymetlerin çıkarılmasına yönelik değerleme şirketlerinin kurulması lazım. Bütün bu aşamaların bir yıldan fazla zaman alacağını belirten uzmanlar, bu nedenle bugün faizlerin yüksek olması tartışmalarının anlamlı olmadığının altını çiziyor.

Başlangıç için Hazine garantisi olmalı

Hazine garantisinin olmamasının yabancılar anlamında bir problem olduğunu belirten İş Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Genel Müdürü Turgay Tanes, Hazine garantisi olmamasının yabancıları korkuttuğunu ileri sürdü. Tanes, yabancıların neden Hazine garantisi istedikleri konusunda ise şunları söyledi: “Öncelikle Türkiye’de örnek oluşturacak 20-30 yıllık bir kredi yok. Bunun yanı sıra piyasa dalgalanmaları çok yüksek. Örneğin geçen yıl mayıs-haziran aylarında yaşanan dalgalanma nedeniyle döviz ve faiz ciddi anlamda arttı. Böyle bir ortamı gören yabancı doğası gereği uzun vadeli bir kredi için kaygılanıyor. Uzun vadeli fonu yatıranın elindeki tek teminat evin ipotekli olması. 20 yıllık süre içerisinde yaşanacak bir dalgalanma bir anda kredinin teminatını ciddi anlamda düşürebilir. Yabancılarda olası bir istikrarsızlık karşılığında başlangıçta Hazine garantisini emniyet sibobu olarak görüyorlar. Bu anlamda Hazine garantisi başlangıçta teşvik için çok önemli.” Hazine garantisinin olmamasının eksiklik ancak ancak olmazsa olmaz koşul olmadığının altını çizen Tanes, 1980′li yılların sonlarına doğru bireysel kredilerin işlemeyeceğini belirten bankacıların olduğunu, ancak bugün bireysel kredilerin bankalar açısından en kârlı, en önemli enstrümanlardan biri haline geldiğini hatırlatarak, bu anlamda ipotekli konut kredisi sisteminin de ölü doğmayacağını işleyeceğini savundu. Tanes’e göre, yasa çıksa bile altyapının ancak yıl sonuna kadar tamamlanabilecek, dolayısıyla yasa ancak gelecek yılın ortalarında ilk işlemler görülecek. Tanes, mortgage yasasının çıkmasıyla faizlerin yüzde 1′lerin altına gelebileceği gibi beklentilerin olduğunu ancak bunun sağlıklı bir beklenti olmadığının altını çizdi.

Tekerleğin dönmesi anlamlı

Mortgage yasasının ölü doğacağı yönündeki yorumlara kesinlikle katılmadığını belirten Garanti GYO Genel Müdürü Kürşat Tuncel, bireysel emeklilik sistemi çıktığında da vergi istisnası zayıf diye benzer yorumlarının yapıldığını hatırlattı. Tuncel, “Vergi istisnası ile başlaması krediyi kullananlar için bir cazibe noktası olurdu. Hazine garantisi olması da sonuçta o menkul kıymetlerin ikinci elde daha fazla talep görmesini sağlayacaktı. Çünkü daha az riskli gözükecekti. Fakat önce sistemin başlayıp kurumların ve kuruluşların oluşması gerekiyor. Yani tekerleğin dönmesi lazım. Hiç bir sistem mükemmel bir şekilde kurulmuyor, eksiklerinin hatalarının gözükmesi lazım” dedi. Bu kredilerin kullanılabilir olmasının daha çok faizle ilgili olduğuna dikkat çeken Tuncel, mayıs-haziran öncesi mortgage sistemi olmamasına rağmen konut kredilerinin patladığını ve bankaların 10 yılın üzerinde vadeyle kredi kullandırdıklarını vurguladı. Tuncel, “Önemli olan ekonomik konjöktürün istikrarlı ve güvenilir olması. Hazine garantisi, vergi istisnası koyarak çok güvenli bir sistem çıkarsanızda, faiz seviyeleri aylık yüzde 1,60′ların üstüne çıktığında bugün olduğu gibi insanlar kredi kullanmayı kesiyorlar. Dolayısıyla sistemin eksiklikleri ve dezavantajları olabilir ama bu mekanizmanın çalışıp, kanunun da eksiğinin gözükmesi gerekir” diye konuştu.

Mortgage kendi faizini yaratıyor

Stratejik Araştırmalar Enstitüsü Başkanı Dr. Can Fuat Gürlesel, mortgage sisteminin başlaması için faizde düşüş beklemenin yanlış olduğunu, kredi faizlerinin mortgage ile düşeceğini söyledi. Gürlesel, “Mortgage kendi faizini yaratıyor. Günlük piyasa faizinin dışında orta uzun vadeli finansmanını ağırlıklı olarak yurtdışından sağlamaya başlayacağımız için bugünkü faiz oranlarına çok da bakılmaz” dedi. Kanunun çıkması durumunda dahi mortgage dayalı bir menkul kıymet ihraç edilerek finansmanının sağlamanın ancak 2008 ortalarında mümkün olabileceğini belirten Gürlesel şunları söyledi: “SPK, BDDK’nın çıkaracağı yönetmelikler var, buna ilişkin olarak bütün kurumlar yetki belgesi alacak, bu tip menkul kıymetlerin çıkarılmasına yönelik değerleme şirketlerinin olması gerekiyor. İpotekli konut kredisi vermeye bankalar, finansal kiralama ve tüketici finansman şirketleri yetkili olacak. Bunların üçünün de denetimini BDDK yapıyor. Bu nedenle bu kredilerin kullandırılması şartları, kredi piyasasının oluşturulması, denetimi ve kredi verecek şirketlere izin verme yetkisi BDDK’da olacak. Hukuki düzenlemeler ve kurumsal yapının tamamlanması için enaz bir yıllık süreye ihtiyaç var.”

Potansiyel iştah kabartıyor

Mayıs-haziran dalgalanmasına kadar hızlı bir artışın gözlendiği konut kredileri hala dünya ortalamalarının çok gerisinde. 2006 yılı sonu itibariyle Türkiye’de kullandırılan konut kredilerinin Gayri Safi Milli Hasıla’ya (GSMH) oranı yüzde 3′lere yükseldi. Ancak son yıllardaki artışa rağmen bu oran diğer bir çok ülkeye göre oldukça düşük seviyede. Konut kredilerinin GSMH’ye oranı 2005 yılı itibariyle Hollanda’da yüzde 97,1, Danimarka’da yüzde 94,0, ABD’de yüzde 65, Portekiz’de 53,9, Almanya’da yüzde 51,7, Kanada’da ise yüzde 40 civarında. Söz konusu oranlar 2005 yılı sonu itibariyle Yunanistan’da yüzde 25,1, Malezya’da yüzde 22, Şili’de yüzde 17, Meksika’da yüzde 11,5, Macaristan’da 9,6, Çek Cumhuriyeti’nde yüzde 6,1, Polonya’da yüzde 6. En yakın ülkenin oranı bile Türkiye’nin iki katından fazla olduğu göz önünde bulundurulduğunda konut kredisi piyasasının ne kadar sığ olduğu görülüyor.

İpotekli konut kredilerinin GSMH’ye oranı

Hollanda 97,1
Danimarka 94
İzlanda 82,9
ABD 65
Portekiz 53,9
İspanya 52,6
Almanya 51,7
Kanada 40
Lüksemburg 34,1
Malta 33,8
AB-15 48,9
AB-25 47,5
Yunanistan 25,1
Malezya 22
Şili 17
Meksika 11,5
Çek Cumhuriyeti 6,1
Polonya 6
Kaynak: European Mortgage Federation, International Finance Corparation
Kaynak:
http://www.referansgazetesi.com/haber.aspx?HBR_KOD=58954&ForArsiv=1

Bankalar Faizi İndermeyi Sürdürüyor

Saturday, February 24th, 2007

Bankaların konut kredilerine uyguladıkları faiz oranlarındaki düşüş sürüyor. Faiz oranlarını indiren bankalar arasına Anadolubank, Denizbank ve Halkbank’ta katıldı.

Anadolubank’tan yapılan yazılı açıklamada, ‘’120 ay vadede 1,56 olan faiz oranını 0,2 puan indirimle 1,54′e çeken Anadolubank, piyasanın en uygun koşullu konut kredisi hizmetini sunmaya devam ediyor'’ denildi.

Denizbank’tan yapılan yazılı açıklamada ise, daha önce yüzde 1,75 olan konut kredisi faiz oranının yüzde 1,67′ye, yüzde 2,05 olan tüketici kredisi faiz oranının ise yüzde 1,99′a indirildiği bildirildi.

Halk Bankası’ndan yapılan yazılı açıklamada ise, konut kredilerinde uygulanmakta olan yüzde 1,80 faiz oranının yüzde 1,67′e çekildiği bildirildi. Açıklamada, ekspertiz komisyon oranının yüzde 0,2, tahsis komisyonunun ise yüzde 2 olarak belirlediği kaydedildi.

Mortgage’ta vergi teşviki kaosu…

Saturday, February 24th, 2007

Mortgage Yasası nihayet Meclis’te görüşülmeye başlandı. Yeni bir sistem getiren yasanın gündeme alınmasıyla “vergi teşviki olsun mu, olmasın mı” en önemli tartışma konusu oldu.

“Teşvik olsun” diyenlerle, “hayır olmasın” diyenler iki ayrı cepheye bölünerek hararetle tezlerini savunuyorlar.

Hükümet’in bazı bakanlarının(Abdüllatif Şener) teşvige sıcak baktığı anlaşılırken, IMF’nin çalıştığı en yakın bakanlar olan Ali Babacan ile Maliye Bakanı Kemal Unakıtan bu teşvike karşı çıkıyorlar.

Destek verenlerin en önemli argümanı, bu teşvik olmadan sistemin işlemeyeceği ve uluslararası fonların da iştahlı davranmayacağı yönünde. Karşı çıkanlar ise, önemli vergi kayıpları olmasından kaygılı. Kuşkusuz, devletin temel vergi topladığı kesimlerin ücretliler ve dolaylı vergiler olduğu anımsanınca bu kaygılar daha iyi anlaşılıyor.

Dolayısıyla, yasanın yürürlüğe girdiğini düşünelim. Eğer vergi teşviki varsa, herkes pozisyonunu (konut üreticileri de dahil) vergi teşvikinden yararlanmak için koşullar arayacak. Bunu Ercan Kumcu bugünkü yazısında anlatmış. Bu da vergi gelirlerinde azalmaya neden olacaktır.

Eğer yasa da vergi teşviği yer almazsa, bu kez de mortgage kredilerinden yararlanacak nüfus oranı son derece sınırlı olacak. Bu enflasyon rakamları ve faiz oranlarıyla alınacak kredilerin aylık taksitlerini ödemek deyim yerindeyse yürek isteyecek!

Dolaysıyla yasa bu durumda da beklenen sonucu vermeyecek. Yalnızca belirli gelir seviyesindeki kişilerin konut edinme sürecini kolaylaştıran bir yasa olarak kalacak.

Aslında bu noktada yasanın son şeklini almasından hemen önce ilgili bakanlıkların olasılık hesaplarını yapmış olması gerekirdi.

Şöyle ki, bu faiz oranlarıyla bir yıl içerisinde kaç kişinin kredi kullanabileceği, bu kredilerin ne kadar vergi kaybına neden olabileceği hesaplanabilirdi. Bu kayıpların da yeni vergi getirmeden nasıl karşılanabileceği planlanabilirdi.

Örneğin, mortgage kredilerinin yaklaşık 250 alt sektörüyle inşaat sektörünü büyüteceği, yeni yatırımların realize olacağı ve ekonomik hacmin büyümesiyle yeni vergi mükelleflerinin sisteme dahil olacağı; mevcut işletmelerin de iş hacimlerinin artarak ödeyecekleri vergi miktarlarının da yükseleceği de bir gerçek. Ayrıca mortgage sistemi kayıtlı ve gerçek rakamlar üzerinden işleyen bir sistem yaratacaktır. Yani vergiden kaçınmayı zorlaştıracaktır.

Dolayısıyla vergi teşvikiyle azalacak gelirler, yeni mükelleflerle karşılanabilir. Bu durumun ilgili kamu birimlerinin araştırmasıyla ortaya çıkarılması pek ala mümkün.

Vergi teşviki bir açmaza sürüklenmeden çözülebilir. Büyük bir konut sorunun yaşandığı ülkemizde vergi teşvikini yeni adaletsizliklere yol açmadan sisteme dahil etmek gerekiyor. Bu aynı zamanda devletin Anayasa’yla belirlenmiş sorumlulukları arasında.

Tabii tüm bu tartışmaların gelip kilitlendiği nokta ise, enflasyon ve faiz oranları. Bu enflasyon (yıllık yüzde 10) ve faiz (şu anda en düşüğü aylık yüzde 1.54) oranlarıyla mortgage sisteminin gelişmesi ise neredeyse imkansız. Vergi teşviki olsa da olmasa da eflasyon oranları önümüzdeki 2 yıl içerisinde yüzde 3-4′lere (bu da azami) indirilemezse, galiba bazı yasalar gibi doğru dürüst uygulanamadan rafa kaldırılan yasalardan birisi olarak kalacak.

Enflasyon rakamlarının yeniden yüzde 20′li 30′lu rakamlara doğru tırmandığı bir ekonomik ortamı ise düşünmek bile istemiyorum. Böyle bir durumda Maliye Bakanımızın mortgage yerine türetilen ve beğenmediği “tutsat” sözcüğü yerine yeni bir Türkçe sözcük arayışa girmesine hiç gerek yok. O halde bırakın öyle kalsın!

Erdoğan’dan Mortgage Talimatı

Saturday, February 24th, 2007

Yaklaşık 1,5 yıldır yılan hikayesine dönüşen Mortgage Yasası için hükümet harekete geçiyor. Posta Gazetesi’nin bugünkü sayısında yer alan habere göre Başbakan Recep Tayyip Erdoğan 9 ay önce Plan Bütçe Komisyonu’ndan geçen ve Genel Kurul’a gelmesi için sıra bekleyen mortgage tasarısının şubat ayı sonuna kadar yasalaştırılması için talimat vermiş. Cumhurbaşkanlığı seçimine günler kala yasalaşacak mortgage rüzgarını arkasına almaya hazırlanan hükümetin oluşacak havayı genel seçimlere de taşımayı planladığı anlaşılıyor.

Bugünkü enflasyon ve yüzde 1,5 ile yüzde 2 arasında dağılan aylık banka faiz oranlarının tüketicileri mortgage kredileriyle konut almaya ikna edip etmeyeceği ise meçhul. Kaldı ki, tasarı yasalaşsa dahi yasaya bağlı ilgili yönetmeliklerin yürülüğe girmesi için en az 6 aya ihtiyaç duyuluyor. Her ne kadar başta SPK olmak üzere ilgili kurumlar taslak yönetmelikleri çoktan hazırlamış dahi olsa 2007 sonundan önce kredileri mortgage’a çevirmek olanaklı olmayacaktır. Tabii 2005 ve 2006′nın ilk 5 ayında esen konut kredisi rüzgarının benzerinin yeniden yaşanmasını ise kimse beklemiyor.

Mortgage Tasarısı 15 Şubat’ta Meclis Gündemine Geliyor

Saturday, February 24th, 2007

Başbakan Yardımcısı Abdüllatif Şener, Mortgage Yasa Tasarısı’nın 15 Şubat Perşembe günü Meclis Genel Kurulu’nda ele alınabileceğini söyledi. Şener, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın, Hükümet’in ve parti grubunun tasarının yasalaştırılması için gerekli iradeye sahip olduğunu kaydetti.

NTV’nin sorularını yanıtlayan Başbakan yarıdmıcısı Şener, Meclis gündeminin yoğunluğu nedeniyle tasarının bugüne kadar gündeme alınamadığını belirterek, tasarının birkaç hafta içerisinde yasalaşmasını umduklarını söyledi. Şener, gelecek hafta perşembe günü tasarının Genel Kurul gündemine alınabileceğini öngördüklerini ifade etti.

Bir soru üzerine de Şener, bugünkü konut kredisi faiz oranlarının mortgage sisteminin uygulanması için engel olmadığını söyledi. Şener, sistemin finanmanı açısından piyasayı olumlu etkilemesini beklediklerini dile getirdi.

Erdoğan: Mortgage Haftaya Çıkacak

Saturday, February 24th, 2007

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Mortgage Tasarı’nın gelecek hatfa Meclis gündemine alınacağını söyledi.
2006 yılı bütçe gerleşmeleriyle ilgili basın toplantısı düzenleyen Başbakan Erdoğan, bugün Başbakan Yardımcısı Abdüllatif Şener’in açıklamalarını doğrulayarak Mortgage Yasa Tasarısı’nın gelecek hafta Meclis’te ele alınacağını söyledi. Erdoğan, yasa çıktıktan sonra vatandaşların istedikleri konutu alma fırsatını yakalayacağını dile getirdi. Başbakan, yasanın orta tabakanın güçlemesini sağlayacağını savundu.

Doğan Grubu Mortgage’a Hazırlanıyor

Saturday, February 24th, 2007

Gayrimenkul Geliştirme ve Pazarlama Hizmetleri Ticaret AŞ’nin yüzde 49 oranındaki hisselerinin, Doğan Şirketler Grubu Holding AŞ’nin bağlı ortaklığı Doğan Yayın Holding AŞ tarafından Deutsche Bank AG’ye devredilmesi işlemine Rekabet Kurulunca izin verildiği bildirildi.

Doğan Şirketler Grubu Holding AŞ’den Borsa’ya yapılan açıklamada, ipoteğe dayalı konut finansmanına yönelik aracılık ve servis hizmetleri faaliyetinde bulunmak üzere 18 Nisan 2006 tarihinde 1 milyon 600 bin YTL sermaye ile kurulan ve mevcut durum itibariyle sermayesine yüzde 24,5 oranında iştirak edilen Gayrimenkul Geliştirme ve Pazarlama Hizmetleri Ticaret AŞ’nin yüzde 49 oranındaki hisselerinin, bağlı ortaklık Doğan Yayın Holding AŞ tarafından Deutsche Bank AG’ye devredilmesi işlemine Rekabet Kurulunca izin verildiği belirtildi. Açıklamada, şunlar kaydedildi:

‘’Şirketimiz Doğan Yayın Holding AŞ ve Deutsche Bank AG arasında imzalanan sözleşme çerçevesinde konut finansmanı ile ilgili düzenlemelerde değişiklik yapacak kanun tasarısının yasalaşmasını ve gerekli izinlerin alınmasını takiben, Gayrimenkul Geliştirme ve Pazarlama Hizmetleri Ticaret AŞ, düzenlemelere uygun olarak, konut finansmanı şirketine dönüştürülecek ve ana faaliyet konusu tüketicilere ev kredisi üretmek üzere hizmet vermeye başlayacaktır.'’

Garanti Bankası, Avrupa Mortgage Federasyonu’na Üye Oldu

Saturday, February 24th, 2007

Türkiye’de birçok sektör gözlerini bu yıl içinde gerçekleşecek iki seçime(Cumhurbaşkanlığı ve genel seçim) çevirmiş durumda. Cari açık, enflasyon, döviz kuru gibi önemli ekonomik parametreler yakından izlense de şirketlerin yatırım kararı almaları için bu iki seçimin, ama özellikle Cumhurbaşkanlığı seçiminin “kazasız belasız” atlatılması bekleniyor.

Yaklaşık bir yıldır bu seçimleri bekleyen en önemli sektörlerden birisi de “inşaat-gayrimenkul” sektörü kuşkusuz. 2005 ve 2006’nın ilk 5 ayında 1,5 yıllık bir “ralliye” son veren sektör, konut kredi faizlerinin yüzde 1’ler seviyesinden yeniden yüzde 2’lere çıkmasıyla neredeyse durma noktasına geldi.

Sektörde yüzde 20’leri bulan büyüme oranı birçok şirket ve işadamının başını dördürürken, son 10 ayda ortaya çıkan tablo, sabun köpüğü gibi büyüyen iştahları kaçırdı. Proje geliştirici firmalar uygulamaya hazırlandıkları projeleri bir bir raflara kaldırdı. Şimde iki seçimin idrak edilmesi ve oluşacak yeni psikolojik ortamla birlikte enflasyon oranının ve tabii ki faiz oranlarının yeniden yüzde 1’lere inmesi ve kredi kullanımının yeniden tüketiciler için cazip hale gelmesi bekleniyor.

Ancak, konut sektörünün bu ara dönemi atlatmasından sonra yeniden hızlı bir büyüme trendine gireceğini öngören birçok firma da boş durmuyor ve hızla yeni döneme hazırlanıyor. Bu hazırlıkların odağında ise Meclis’te yasalaşması için sıra bekleyen “Mortgage Yasa Tasarısı” bulunuyor. Bu Parlamento döneminde yasalaşmasından artık ümit kesilen Mortagage Yasa Tasarısı’nın yürürlüğe girmesiyle konut üretiminde ve satışında hızlı bir dönem yaşanması bekleniyor.

Bu döneme en etkin hazırlanan kuruluşlar kuşkusuz bankalar başta olmak üzere çeşitli finans kuruluşları. Bu kuruluşların başında da Garanti Bankası geliyor. General Electrics’le ortaklığa giden Garanti, tüketici kredileri konusunda da altyapısını güçlendirmeye başladı. Banka son olarak, Avrupa’nın toplam bireysel ve ticari konut kredisi pazarının yaklaşık yüzde 75′ini oluşturan Avrupa Mortgage Federasyonu’na 6 ay süren görüşmelerin ardından üye ‘’ilk'’ Türk finans kuruluşu oldu. Federasyon’un 44 üyesinden biri olmaya hak kazanan bankanın bu üyeliğinde GE ortaklığının önemli bir rolünün olduğu açık.

1967′de kurulan Avrupa Mortgage Federasyonu, sadece AB üyesi ve aday ülkelerin konut finansmanı alanındaki özel ve devlet kurumlarının kabul edildiği bir oluşum niteliğinde bulunuyor. Federasyon, Avrupa Parlamentosu, Avrupa Birliği Komisyonu, Avrupa Merkez Bankası, Avrupa Bankacılık Denetleme Komitesi ve Basel Komitesi gibi kuruluşlarla da sürekli temas halinde çalışıyor.

Tarihi eserler için restorasyon kredisi

Friday, December 29th, 2006

2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında, Sizin
veya şirketinizin sahip olduğu Taşınmaz Kültür Varlıklarına sahipseniz size
bir haberimiz var;

Bu tarihi eserlerin bakımı, onarımı ve restorasyonu için toplam keşif
bedelinin % 70′i kadar olmak üzere, 75.000 YTL’ye kadar, kredi
alabilirsiniz.

ÖRNEK; Keşif bedeli 100.000 YTL ise 70.000 YTL. Kredi alabilirsiniz. Ancak
keşif bedeli 130.000 YTL ise en fazla 75.000 YTL kredi alabilirsiniz.

Kredinin geri ödemesi; Restorasyon bittikten sonraki 3 ncü aydan itibaren
başlamak üzere aylık ödemeler halinde yapılacaktır.

Vade; 10 yıldır.

Geri ödemede uygulanacak faiz; Yıllık % 4

Başvuru zamanı; En geç 26 Ocak 2007

NOT: 1. Aynı anda 5 ayrı proje için ayrı, ayrı dosyalar hazırlayarak talepte
bulunabilirsiniz.
2. Başvurular yapılacak değerlendirme sonucu onaylanacaktır.
3. Verilecek kredi için ipotek veya teminat istenmektedir.

Gerekli belgeler;

1.. Onarılacak eserin, Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıkları Bölge Kurulu
tarafından onaylanmış Röleve ve Restorasyon Projeleri ile Restorasyon
raporu.
2.. Onaylı projeye göre düzenlenmiş keşif raporu.
3.. Yapılacak restorasyonun iş programı.
4.. Yapının dışını, içini ve çevresini detaylı biçimde gösteren tanıtıcı
nitelikteki fotoğrafları (En az 9×12 cm. boyutlarında.)
5.. Arsanın ve binanın durumunu gösteren, belediyesinden onaylı vaziyet
planı. (1/200 veya 1/500 ölçekli.)
6.. Tapu örneği, çaplı tasarruf vesikası,
7.. Nüfus cüzdanı örneği ve ikametgah belgesi. Şirketler için imza
sirküleri, faaliyet belgesi, ticaret sicil belgesi, v.b. belgeler.
8.. Hisseli yapılarda, hissedarların her birinin ayrı, ayrı dilekçe, nüfus
cüzdanı örneği, ikametgah belgesi ve muvafakatname.

Mortgage Yasası 2006′nın ilk çeyreğine kaldı

Sunday, November 19th, 2006

2005 ortasında çıkacağı söylenen daha sonra yıl sonuna ertelenen mortgage yasası 2006′nın ilk çeyreğine kaldı.

Kamuoyunu yakından ilgilendiren, yaygın adıyla “Mortgage yasası”, resmi adıyla “Konut Finansmanı Sistemine İlişkin Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarısı”nın yasalaşması 2006′nın ilk çeyreğine kaldı.
28 Kasım 2005′te Bakanlar Kurulu’ndaki imza sürecinin bitmesinin ardından Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM)’ye gönderilen tasarı 1 Aralık’ta komisyonlara sevk edildi. Tasarı, Adalet Komisyonu ile Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu ‘tali’, Plan ve Bütçe Komisyonu ise ‘esas’ komisyon olarak belirlenmişti.
Komisyonlar yoğun
Halen komisyonlarda görüşülmeyi bekleyen tasarıyı tali komisyon olarak belirlenen Adalet ile Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu görüşmeyecek. Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu Başkanı AKP Kütahya Milletvekili Soner Aksoy, “Biz bu tasarıda tali komisyonuz. Gündemimiz çok yoğun. onun için gündeme almadık. Elimizde esas komisyon olarak görev yaptığımız kredi kartları yasa tasarısı var. Bu tasarıyı Türkiye’nin en önemli sorunu olarak görüyoruz. Onun üzerine yoğunlaştık” dedi.
Plan bütçe görüşecek
Adalet Komisyonu’nun ise esas komisyonu olduğu Ticaret Kanunu ile ilgilendiği için tasarıyı görüşmeyeceği öğrenildi. Bu durumda tasarının TBMM Genel Kurulu’na gelmesi için Plan ve Bütçe Komisyonu’nun görüşmesi yeterli olacak.
Yıl sonuna yetişeceği söylenmişti
Ekonomiden Sorumlu Devlet Bakanı Abdüllatif Şener 2005 başında yaptığı açıklamada, yasanın yıl ortasında çıkacağını söylemişti. Daha sonraki açıklamalarında ise yasanın en geç yıl sonunda çıkacağını söylemişti.
36 maddeli
36 maddeden oluşan tasarı kurumsal bir konut finansman sistemi oluşturulmasını ve bu sistemin başarılı olabilmesi açısından gerekli düzenlemeleri içeriyor. Tasarıda İcra İflas Kanunu, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve çeşitli vergi kanunlarında değişiklikler yapılması öngörülüyor.

Konutta yavaşlayan satışlara kampanya dopingi

Sunday, November 19th, 2006

Büyük kentlerde, neredeyse her hafta büyük bir konut projesinin temeli atılıyor. Talep çok gibi görünse de mevsimsel nedenlerin de etkisiyle satışlarda belirgin bir düşüş var

Bu nedenle birçok projede tüketicinin ilgisi canlı tutabilmek için çok cazip kampanyalar var. Bazı projelerde, bankalarla yapılan özel anlaşmalarla daha ucuz faizle kredi sağlanırken, bazı projelerde peşin fiyatına oldukça uzun vadeli satışlar yapılıyor. Ekonomist olarak 32 büyük projenin tüketiciye sunduğu kampanya imkanlarını araştırdık.

 


İnşaat sektöründeki büyük ilerleme ve konut satışlarındaki hareketli günlerle birlikte ‘Emlak fiyatları düşecek mi, artacak mı?’ tartışmaları da son zamanlarda sektörde en çok konuşulan konuların başında geliyor.



Bu konuda görüş bildirmek, falcılık gibi bir şey. Bir yandan YTL değerlenirken, diğer yandan düşen enflasyon, sektör uzmanlarını tahmin yapmakta zorluyor. Kimileri fiyatları yüzde 20 seviyelerinde pahalı bulurken, kimileri de fiyatların henüz beklenenin altında olduğunu ve artacağını savunuyor.



Süreci birlikte göreceğiz. Ancak konut satışlarının hızında az da olsa gerileme yaşandığı bir gerçek. Uzmanlar, bunu birçok nedene bağlıyor. Henüz satış sezonun açılmaması, ağır kış şartları, üretilen projelerin çokluğu ve emlak talebinin yaz aylarına ertelenmesi, gösterilen nedenler arasında.



Tabii, bu arada beklenen mortgage yasası da satışları etkileyen en önemli etkenlerden biri. Sektör, aslında bir yandan tarihinin en hareketli günlerini yaşarken bir yandan da gerek fiyatlarda gerekse satışlarda belirsizlik halini koruyor. Satışların gelecek dönemde artmasını bekleyenler de var, düşmesini bekleyenler de.



Şirketler kampanyaya sarıldı



Ancak inşaat şirketleri, geliştirdikleri projelerle konut üretmeye son hızla devam ediyor. Sadece inşaat şirketleri de değil konut üretimini yapanlar. Geçen yıl konuta olan talebi gören birçok yatırımcı, bu yıl yatırım yapabileceği proje peşinde koşuyor.



Üretilen konutların satış ve pazarlaması ise projeler kadar önem verilen bir diğer konu. Büyük konut projeleri, bankalarla uzun vadeli kredi anlaşmaları yaparak projelerini tüketiciye uzun kredi olanaklarıyla sunuyor. Daha küçük çaplı projelerin de bankalarla anlaşma yapmaya başladıkları bir döneme girdik.



Bir tür mortgage başlangıcı



Şirketlerin gerek kendi imkanlarıyla gerekse bankalarla girdikleri işbirliği projeleri sayesinde bir anlamda mortgage yasası çıkmadan, ağır aksak da olsa sistemi başlattıklarını söylemek mümkün.



Bankalar da bu anlaşmaları kampanya ürünü olarak müşterilerine sunuyor. Özellikle orta gelir grubuna yönelik proje üreten şirketler, geliştirdikleri birtakım pazarlama kampanyalarıyla sektöre renk katıyor. Bir kısmı müşterilerini yurtdışına yollarken bir kısmı belli bir zaman aralığında fiyatlarını indiriyor ya da peşin alımlarda önemli indirimler sağlıyor.



Bir diğeri ise dolar bazında olan fiyatları YTL’ye çeviriyor ya da tanıtım fiyatı adı altında konutları belli süreliğine düşündükleri fiyatın altında satıyor. Bir başka pazarlama yöntemi ise kurumsal gayrimenkul pazarlama şirketleriyle bankaların yaptıkları anlaşmalar. Örneğin, bir ev satın almak için müşteri kendisi bankadan 1,08 faizle kredi kullanabilirken, gayrimenkul pazarlama şirketi aracılığıyla aynı evi 1,07 kredi faiziyle alabiliyor. Ekonomist olarak kampanyalara konu olan büyüklü küçüklü projeleri ve özelliklerini sizin için araştırdık.



Tatile gönderen var



Aldatmazlar Grup tarafından Beylikdüzü’nde yapılan Prestij Evleri, ilginç bir kampanya düzenliyor. Şirket, projeden daire alacak her aileden dört kişiyi yurtiçinde ya da yurtdışında yedi gün tatile gönderiyor.



Toplam 200 daireden oluşan Prestij Evleri, beş blok halinde inşa ediliyor. Satışı devam eden daireler, 160 ve 170 metrekare büyüklüğünde. Evler, tamamen dekorasyonlu ve tüm ankastre eşyalarla birlikte teslim ediliyor. Fiyatları ise 145-180 bin YTL arasında değişiyor. Yarısı peşin satılan evlerin kalan kısmı için 30 aya kadar banka kredisi kullanmak mümkün.



Ay sonuna kadar indirim



Mart ayı sonuna kadar kampanyalı satış yapan bir başka proje Acarkent. Şirket, projeden ev almak isteyenlere yüzde 10 indirim yapıyor. Acarkent, müşterilerinden gelen talebi göz önüne alarak hem satın alma hem de işletme maliyetlerini düşürmek için düzenlediği kampanyayla bazı villaları ikiye bölerek tamamen bağımsız iki bölüm olarak satışa sunuyor. Ortalama 250-300 metrekare genişlikte olan konutlarda, birbirinden tamamen bağımsız yaşamın sürdürülmesi için evlerin girişlerinden doğalgaz hizmetlerine kadar her şey birbirinden ayrılmış durumda. Konutlar, anahtar teslimi ve beyaz eşyalı olarak teslim ediliyor.



Acarkent’teki ikinci kampanya ise Acarlife adlı projede. Villa yerine apartman dairesinde yaşamayı tercih edenler için yaratılan butik proje olan Acarlife daireleri, mart ayı boyunca yüzde 10 indirimli satışa sunuluyor. Dört bloktan oluşan ve her blokta sekiz daire bulunan Acarlife daireleri, 91 ile 292 metrekare arasında.



Banka kredilerinin altında



Ürettiği konutları, satış kampanyasıyla satan şirketlerden biri de Demo İnşaat. Şirketin kampanya dahilinde şu anda üç projesi bulunuyor. İstanbul Taşdelen mevkiinde bulunan Taşdelen Konutları ve Park Orman Konutları ile Beylikdüzü’ndeki Elit Park Evleri’ne tüketiciler peşin fiyatına, yarısını ödeyip geri kalan kısmını 2006 sonunda ödeyerek iki taksitle sahip olabiliyor. Kampanya mart sonunda bitiyor. Şirket, ayrıca banka kredilerinin altında bir kredilendirme sistemi uyguluyor.



Demo İnşaat’ın İstanbul Taşdelen’de 10 Ekim 2004 tarihinde yapımına başlanan Taşdelen Konutları 10 blok, 400 daireden oluşuyor. 1+1 stüdyo daireler ortak alanlar dahil brüt 80m2, 3+1 normal daireler ortak alanlar dahil brüt 143 m2, bahçe dubleksleri ortak alanlar dahil 240m2, çatı dubleksi daireler ortak alanlar dahil brüt 325 m2 şeklinde tasarlanmış. Projenin tümü, 2007 yılında teslim edilecek. Daireler sahiplerine dekorasyonlu alternatifler ile teslim ediliyor.



Şirketin kampanyalı bir diğer projesi ise Taşdelen Park Orman Konutları. Projedeki 112 konut, 143 ile 280 metrekare arasında. Fiyatları ise 168 bin-298 bin YTL arasında değişiyor. Yapımına Eylül 2005 tarihinde başlanan proje, 2007 sonunda dekorasyonlu teslim ediliyor.



60 aya kadar vadeli, ödeme seçeneklerinin olduğu projede, 24 ay için aylık yüzde 0.39, 36 ay için yüzde 0.49, 48 ay için yüzde 0.59, 60 ay için yüzde 0.69 oranında banka kredi oranlarının altında sabit ödemeli seçenekler sunuluyor.



Şirketin ödeme koşullarını müşterinin belirlediği bir diğer projesi ise Elit Park Evleri. Ağustos 2008′de teslim edilecek proje, 360 konuttan oluşuyor.



Krediyi kendileri veriyor



Herhangi bir banka kullanmayarak kendi kampanyasını yürüten bir diğer proje ise Çekmeköy Ak-kent Evleri. Eksay İnşaat tarafından yapılan Ak-kent Evleri, 18 bin metrekarelik alan üzerinde 12 blokta 280 daireden oluşuyor. İlk etap aralık ayında ikinci etap ise 2008 Mayıs ayında teslim edilecek. 150 ve 165 metrekarelik iki tip dairenin bulunduğu projede fiyatlar, 150 bin ile 225 bin YTL arasında değişiyor. Şirket, aylık yüzde 0,3 yıllık ile yüzde 0,6 faiz oranıyla 60 ay kredi veriyor.



Mart ayına özel bir kampanya düzenleyen bir diğer proje de Taşdelen mevkiindeki Atılgan Evleri. Bal-Ek İnşaat tarafından inşa edilen projede toplam 180 daire bulunuyor. Fiyatlar ise 145 bin ile 250 bin YTL arasında. Şirketin herhangi bir bankayla anlaşması bulunmuyor. Ancak mart ayı sonuna kadar yüzde 50’si peşin verilmesi halinde geri kalan kısım, yüzde 1,03 faizle kredilendiriliyor. Ancak peşin oranında çeşitli değişiklikler yapılabiliyor. Şirket, mart ayı boyunca her türlü kişisel ödeme planını dikkate alacak. Müşterinin isteğine göre peşin miktarı ve kredi olanakları esnek hale getiriliyor. Uygulama mart sonunda bitecek.

 


Tanıtım için indirim



Taşdemir Yapı tarafından İzmit’in Aslanbey bölgesinde inşa edilen Kardelen Villaları’nda tanıtım amaçlı fiyatlar uygulanıyor. Şirket, 200 metrekarelik çatı dubleksli villaları kısa bir süreliğine 140 bin dolardan satışa çıkardı. Eylül 2007′de teslim edilecek olan projede, toplam 144 villa bulunuyor. 50 bin doları peşin alınan konutlar için TEB, 10 yıla kadar 1,07 faizli kredi veriyor.



Müşterilerine çeşitli hediyeler veren bir diğer şirket ise Tepe İnşaat. Narcitiy projesini gerçekleştiren şirket projeden ev alan müşterilerine 5 yıldızlı bir otelde hafta sonu konaklama ve SPA paketi hediye ediyor.

 


Bankalarla kampanya savaşı



İnşaat şirketleri kendi kampanyalarının yanı sıra projeleri için bankalarla özel anlaşmalar yaparak çeşitli kampanyalar yapıyor. Kampanyalar için her banka ile ayrı ayrı anlaşma imzalayan şirketler, bugünlerde tüm bankaların yeni kurumsal müşterileri konumunda. Şirket ve banka arasında yapılan anlaşmaya göre değişse de evler satış fiyatının en az yüzde 75′i, 30 yıla varan vadelerle kredilendiriliyor. Faiz oranları ise yine bankadan bankaya değişiyor.

 


Banka destekli kampanyalar

 


Andromeda: Andromeda 4 Mart’ta satışa sunuldu. Proje birbirine bağlı 33 katlı 4 kompleksten oluşuyor. Toplam olarak 100 dairenin bulunduğu Andromeda, Ağaoğlu Şirketler Grubu’nun My World konut  projesi içinde yer alıyor. Proje için Vakıfbank, Garanti Bankası ve İş Bankası ile özel bir kampanya yürütülüyor. Daireler 20 yıla kadar yüzde 1,07 faizle kredilendiriliyor. Anlaşmanın en önemli özelliği dairelerin yüzde 90′ının kredilendirilmesi.

 


Narcity: Tepe İnşaat tarafından geliştirilen projede toplam bin 100 konut bulunuyor. Maltepe kavşağına 5 kilometre uzaklıktaki Narcity’de fiyatlar 80 bin ile 230 bin dolar arasında değişiyor. Üç etap halinde inşa edilecek proje 2007′nin son aylarında teslim edilecek. Projenin ilk etabında 360 daire satışa sunulacak. Finansbank ile özel bir kampanya yapan Narcity’de konutların yüzde 70′i kredilendiriliyor.



Banu Evleri: Bahçeşehir’de Hasanoğlu İnşaat tarafından inşa edilen Banu Evleri’nde 34 adet Safir, 28 adet Lapis, 22 adet de İnci tipi villa bulunacak. 17 adet Akik apartmanda ise toplam 309 daire yer alacak. 280 bin dolardan, 700 bin dolara kadar apartman villa satın almak mümkün.  Projenin Finansbank ve Garanti Bankası ile özel anlaşması bulunuyor. Evlerin yüzde 75′i kredilendiriliyor.

 


Alice Village: Samandıra’da inşa edilen Alice Village projesi nisan ayında teslim edilecek. Projede stüdyo ve çatı stüdyo dairelerin fiyatları 155 bin YTL. Ara bahçe dubleksleri 290 bin, köşe bahçe dubleksleri 350 bin, 4 katlı villalar 550  bin YTL’den satılıyor. Finansbank ve Garanti Bankası ile özel bir kampanya yürüten projeden isteyenler aylık 1,07 faizle 30 yıla kadar kredi kullanılabiliyor.

 


İstanbul Bis: Kemerburgaz-Göktürk bölgesinde Yapı Kredi Koray tarafından hayata geçirilen proje 112 üniteden oluşuyor. Evler 104 ile 253 metrekare arasında değişiyor. Normal, dubleks ve bahçe dubleksi şeklindeki dairelerin fiyatı 110 ile 295 bin Euro arasında. Bank Europa ile yürütülen özel bir kampanya ile faizsiz kredi verilebiliyor. Konutların yüzde 75′i kredilendiriliyor. Projenin aynı zamanda Garanti ve Oyakbank ile de anlaşması bulunuyor.

 


Mashattan: Taşyapı İnşaat tarafından inşa edilen Mashattan 33 katlı 10 bloktan oluşuyor. Toplam 3 bin 184 lüks konutun yapılacağı projede 75, 150 ve 300 metrekarelik üç tip daire bulunuyor. Proje toprak üzerinde 235 bin toprak altında da 160 bin metrekarelik satılabilir alana sahip. Blokların 20′inci katından itibaren deniz manzarası hakim. Fiyatlar ise 199 bin ile 340 bin dolar arasında değişiyor. Bank Europa ve Garanti Bankası ile birer kampanya yürütülüyor. Garanti Bankası konutları 240 aya kadar yüzde 1,05′de kredilendiriyor. Bank Europa ise 15 yıl vade ile yüzde 1,03 uyguluyor.

 


Ataköy Konakları: İstanbul Ataköy’de inşa edilen konutlar toplam 58 bloktan oluşacak. Projede 5 tip daire bulunuyor. Şu anda 4 etabı tamamlanan projenin 5′inci etap satışları yakında başlayacak. 4. etapta fiyatlar 285 bin ile 750 bin Euro arasında idi. 5′inci etaptaki fiyatlar henüz belirlenmedi, ancak bu fiyatların üstünde olacak. Proje Vakıfbank, Oyakbank, Finansbank ve Akbank ile kampanya yürütüyor. Vakıfbank evlerin satış fiyatını yüzde 90′ına kadar kredilendirirken diğer bankalar yüzde 65′ine kadar kredi veriyor. Faiz oranları ise 1,05 ile 1,07 arasında değişiyor. En uzun vade ise 360 ay.

 


Şehr-i Bahçe: KC Grup tarafından Bahçeşehir’de kurulan Şehr-i Bahçe’de toplam 200 konut bulunuyor. Bunun yanında projede 19 villa ve 5 ayrı ticaret merkezinde toplam 170 işyeri yer alacak. Konutlar için 89,5 ile 394,5 metrekare arasında altı değişik seçenek bulunuyor. Şehri-i Bahçe’nin otobüs ve trenle İstanbul merkezine direkt bağlantısı olacak. Projenin kampanyasını Denizbank yürütüyor. Konutlar 60 aya kadar yüzde 0,98, 10 yıla kadar 1,05, 20 yıla kadar 1,09 faiz oranı&nbspile kredilendiriliyor. Satış fiyatının yüzde 30′u peşin alınıyor

 


Ataseven Park Evleri: Ataseven İnşaat tarafından Ankara-Çayyolu Ataşehir mevkiinde inşa edilen Park Evleri’nde toplam 56 daire bulunuyor. 2006 sonunda teslim edilecek daireler 177 metrekare büyüklüğünde 4+1 şeklinde tasarlanmış. Fiyatlar 300 ile 315 bin YTL arasında değişiyor. Projenin Garanti Bankası ile özel anlaşması bulunuyor. Fiyatın yüzde 70′i 20 yıla kadar yüzde 1,07 faizle kredilendiriliyor. Bir diğer anlaşma ise Bank Europa ile. Banka 15 yıl vade ile yüzde 1,03 faizle proje için kredi veriyor.



Ayrıntılı bilgi ve tabloları Ekonomist Dergisi’nin 05-11 Mart tarihli sayısında bulabilirsiniz

Kaynak:  Ekonomist Dergisi

MORTGAGE 2008′E KALDI

Friday, May 5th, 2006

Başbakan Yardımcısı Abdüllatif Şener, mortgage sisteminde vergi indiriminin, inşaat fiyatlarını ve kamu finansman dengesini olumsuz etkileyebileceği için 2008′e kaldığını bildirdi.

Şener, GAP İdaresi Başkanlığı’nda GAP konulu resim, şiir ve kompozisyon yarışmasında ödül kazanan çocuklara ödüllerini verdikten sonra, gazetecilerin sorularını yanıtladı.

Abdüllatif Şener, tutsat (mortgage) sisteminde vergi indiriminden neden vazgeçildiğinin sorulması üzerine, ‘’Prensip olarak vergi indirimi olmalıdır. Ama bütçe finans dengeleri ve ilk yıllarda uygulamanın sonuçlarının görülmesi için 2008′in başında yürürlüğe girecek'’ dedi.

Hangi vade daha cazip?

Monday, April 24th, 2006

Konut kredisi kullanacakların en çok takıldığı noktaların başında kredi vadesinin ne kadar olacağı gelir. Süre ne kadar olursa kredi kullanan karlı çıkar

Bankacılar genelde en fazla 10 yıllık süreyi öneriyor. Vadeyi kısa tutmanın tüketici açısından daha karlı olduğuna inanıyor. Bu konuda tam tersine inanıyorum. Eğer kredinizin faiz oranı sabitse -ki şimdilik Türkiye’de değişken faiz oranı kullanılmıyor- süreyi ne kadar uzatırsanız o kadar karlısınız.

Diyelim ki 100 bin YTL’lik kredi kullanıyorsunuz. Bunu 3 örnekte inceleyeceğiz

1- 60 ay vadede aylık taksitleriniz 2 bin 306 YTL. Toplam ödemeniz 138 bin 393 YTL.

2- 120 ay vadede aylık taksitleriniz bin 529 YTL. Toplam ödemeniz 183 bin 502 YTL.

3- 240 ay vadede aylık taksitleriniz bin 215 YTL. Toplam ödemeniz 291 bin 639 YTL.

Uzun vadeli kredi kullanmamanız için size 5 önemli neden sıralayacağım:

1) Geliriniz yetmez: Konut kredisi kullanırken kullanacağınız kredinin hane gelirinizin yüzde kaçı olacağı önemlidir. Sağlıklı bir kredi kullanıcısı iseniz ayda 2 bin 306 YTL taksit ödeyebilmeniz için aylık hane gelirinizin 6 bin 500 YTL’nin üzerinde olması gerekir. Türkiye’de kişi başına düşen yıllık gelirin 5 bin dolar olduğunu gözönüne alırsak, gelir piramidinde bu kadar kazanan kişi sayısı sınırlı. Dolayısıyla kredi tutarı/hane geliri rasyosunu gözetin.

2) Muacceliyet risk içerir: Kredi kullananların, üzerinde muacceliyet baskısı vardır. Bu ne demek? Diyelim ki üst üste iki taksiti ödemeyi aksattınız. Bankanız sizden bu aksatmanızı gerekçe göstererek, kullandığınız krediyi kapatmanızı isteme hakkına sahiptir. Makro ekonomik koşulların normal olduğu dönemlerde hiçbir banka sizden borcunuzu kapatmanızı istemez. Fakat piyasada işlerin kötü olduğu kriz dönemlerinde muacceliyet çerçevesinde borcunuzu kapatmanızı ister.

3) Değişen şartları hesaplayın: “Hayatta ne iş yaparsanız yapın değişen şartları hesaplayın” kuralı kredi kullananlar için de geçerlidir. Bunun için kredi kullanırken değişen şartları hesaplayın. Bu ne anlama geliyor? Diyelim ki ayda 3 bin YTL’lik hane geliriniz var. Kullandığınız kredinin aylık ödemesi ise bin YTL. Yani hane gelirinizin üçte biriyle kredi taksitinizi ödüyorsunuz. Enflasyonun yüzde 5 olduğu bir ortamda, işvereninizden enflasyon oranı kadar zam alırsanız, hane gelirinizden ödediğiniz taksitin oranı düşer. Diyelim işler tersine döndü. Enflasyon tekrar çift haneli rakamlara döndü. Bu kez daha yüksek kar sağlarsınız. Enflasyon ve buna bağlı olarak faiz oranları düşerse bu kez kredinizi yeniden yapılandırabilirsiniz.

4) Ödemeler de toplam para da zamanla kaybolur: Diyelim ki 100 bin YTL için 60 ay vadede toplam 138 bin 393 YTL öderken 240 ayda 291 bin 639 YTL ödeyeceksiniz. Aradaki fark 153 bin 246 YTL. Bu farkı bir kerede ödemeyeceksiniz. 20 yıllık vadeye yayılacak. Geçmişte Emlak Bankası’ndan döviz bazlı kredi ile ev alanlar mağdur oldu. Fakat hem yüksek enflasyon hem de düşük enflasyon ortamında Türk Lirası bazlı kredi kullananlar ise karlı çıktı. Çünkü ilk yıllarda maaş ve ücretler içerisinde önemli bir paya sahip olan kredi taksitleri zamanla bir gömlek, bir ayakkabı fiyatına düştü. Çoğu tüketici, bundan dolayı borcunu zamanından önce kapattı.

5) Kariyeriniz kazancınızı artırır: Türkiye’de mortgage henüz uygulanmıyor. Ama sistemin başarıyla uygulandığı ülkelerde her ne kadar kredi ortalama 20-30 yıl kullanılsa da, genelde 6-7 yılda kapatılıyor. Çünkü ilerleyen yıllarda insanlar kariyer yaptıkça daha fazla kazanmaya başlıyor.

Sonuç: Konut kredisi kullanırken elden geldiğince en uzun vadeyi seçin. Ödeyeceğiniz faiz ve toplam tutar ilk başta çok yüksek gibi gelebilir. Bu sizi yanıltmasın. En uzun vadeyi dolayısıyla en düşük aylık ödemeyi tercih edin. Bir taraftan da tasarruf yapmayı sürdürün. Tasarruflarınızı alternatif yatırım araçlarında değerlendirin. Eninde sonunda borcunuzu kapatacak kadar parayı kazanırsınız.

100 bin YTL için
Taksit sayısı Aylık taksit Ödenecek toplam faiz BSMV Toplam ödeme
60 2.306 36.564 1.828 138.393
120 1.529 79.525 3.976 183.502
240 1.215 182.514 9.125 291.639

Konut kredisinde tercih 5 - 10 yıl arası vade

Monday, April 24th, 2006

Bankaların kullandırdığı 15.7 milyar YTL’yi aşan konut kredisinin yüzde 44.8′ini 61 - 120 ay (5 - 10 yıl) vadeli krediler oluşturuyor

Bankaların vadesini 25 yıla kadar uzattıkları konut kredilerinde tüketicilerin vade tercihinin ağırlıklı olarak 5 - 10 yıl arasında olduğu belirlendi.
Merkez Bankası’nın verilerine göre 24 Mart itibariyle 15 milyar 729 milyon YTL’ye çıkan ödemesi bitmemiş konut kredilerinin yüzde 44.8′ini oluşturan 7 milyar 47 milyon YTL’lik kısım, 61 - 120 ay (5 - 10 yıl) arasında vadelerle alınan kredilerden oluşuyor. Vade tercihinde ikinci sırayı ise 4 milyar 497 milyon YTL ve yüzde 28.6′lık payla 3 - 5 yıl (37 - 60 ay) arası vadelerdeki krediler aldı. Buna göre, konut kredilerinin yüzde 73.4′ü 3 - 10 yıl arasındaki vadelerde kullanıldı. Konut kredilerinin yüzde 13′ünü ise 10 - 15 yıl (121 - 180 ay) vadeliler meydana getirdi. 2 milyar 42 milyon YTL’lik konut kredisi 10 - 15 yıl vadeli olarak kullanıldı.

15 yıl üzeri kredi az

Konut kredilerinin çok az bir kısmının 15 yıl ve daha uzun vadeli olarak alındığı belirlendi. 15 - 20 yıl vadeli kredilerin toplam konut kredileri içerisindeki payı sadece yüzde 1.8 olarak hesaplanırken, 20 yıldan daha uzun vadeli kredilerin payı ise yüzde 1.0 oldu.
24 Mart itibariyle konut kredilerinin 279 milyon YTL’lik kısmı 15 - 20 yıl, 168 milyon YTL’lik kısmı ise 20 yıldan uzun vadeli olarak alınan kredilerden oluştu. Buna göre konut kredilerinin sadece yüzde 2.9′u 15 ve daha uzun vadeli olarak kullanılan kredilerden meydana geliyor.
Konut kredilerinde 1 - 3 yıl (13 - 36 ay) arasında vadelerle kullanılanlar ise toplamda yüzde 10.1′lik önemli bir pay alıyor. Söz konusu kredilerin 1 milyar 583 milyon YTL’lik kısmını 1 - 3 yıl vadeli olarak alınan konut kredileri oluştururken, 1 - 12 ay arasında vadelerle kullanılan krediler de 113 milyon YTL ile toplamda yüzde 0.7′lik bir pay aldı.

Toplam 15.729 milyon YTL konut kredisi kullanıldı

Süre (Ay) Kullanılan Kredi (milyon YTL) Yüzde
1 - 12 113 0.7
13 - 36 1.583 10.1
37 - 60 4.497 28.6
61 - 120 7.047 44.8
121 - 180 2.042 13.0
181 - 240 279 1.8
240 üzeri 168 1.0

Konutta yavaşlayan satışlara kampanya dopingi

Thursday, March 9th, 2006

Büyük kentlerde, neredeyse her hafta büyük bir konut projesinin temeli atılıyor. Talep çok gibi görünse de mevsimsel nedenlerin de etkisiyle satışlarda belirgin bir düşüş var

Bu nedenle birçok projede tüketicinin ilgisi canlı tutabilmek için çok cazip kampanyalar var. Bazı projelerde, bankalarla yapılan özel anlaşmalarla daha ucuz faizle kredi sağlanırken, bazı projelerde peşin fiyatına oldukça uzun vadeli satışlar yapılıyor. Ekonomist olarak 32 büyük projenin tüketiciye sunduğu kampanya imkanlarını araştırdık.

İnşaat sektöründeki büyük ilerleme ve konut satışlarındaki hareketli günlerle birlikte ‘Emlak fiyatları düşecek mi, artacak mı?’ tartışmaları da son zamanlarda sektörde en çok konuşulan konuların başında geliyor.

Bu konuda görüş bildirmek, falcılık gibi bir şey. Bir yandan YTL değerlenirken, diğer yandan düşen enflasyon, sektör uzmanlarını tahmin yapmakta zorluyor. Kimileri fiyatları yüzde 20 seviyelerinde pahalı bulurken, kimileri de fiyatların henüz beklenenin altında olduğunu ve artacağını savunuyor.

Süreci birlikte göreceğiz. Ancak konut satışlarının hızında az da olsa gerileme yaşandığı bir gerçek. Uzmanlar, bunu birçok nedene bağlıyor. Henüz satış sezonun açılmaması, ağır kış şartları, üretilen projelerin çokluğu ve emlak talebinin yaz aylarına ertelenmesi, gösterilen nedenler arasında.

Tabii, bu arada beklenen mortgage yasası da satışları etkileyen en önemli etkenlerden biri. Sektör, aslında bir yandan tarihinin en hareketli günlerini yaşarken bir yandan da gerek fiyatlarda gerekse satışlarda belirsizlik halini koruyor. Satışların gelecek dönemde artmasını bekleyenler de var, düşmesini bekleyenler de.

Şirketler kampanyaya sarıldı

Ancak inşaat şirketleri, geliştirdikleri projelerle konut üretmeye son hızla devam ediyor. Sadece inşaat şirketleri de değil konut üretimini yapanlar. Geçen yıl konuta olan talebi gören birçok yatırımcı, bu yıl yatırım yapabileceği proje peşinde koşuyor.

Üretilen konutların satış ve pazarlaması ise projeler kadar önem verilen bir diğer konu. Büyük konut projeleri, bankalarla uzun vadeli kredi anlaşmaları yaparak projelerini tüketiciye uzun kredi olanaklarıyla sunuyor. Daha küçük çaplı projelerin de bankalarla anlaşma yapmaya başladıkları bir döneme girdik.

Bir tür mortgage başlangıcı

Şirketlerin gerek kendi imkanlarıyla gerekse bankalarla girdikleri işbirliği projeleri sayesinde bir anlamda mortgage yasası çıkmadan, ağır aksak da olsa sistemi başlattıklarını söylemek mümkün.

Bankalar da bu anlaşmaları kampanya ürünü olarak müşterilerine sunuyor. Özellikle orta gelir grubuna yönelik proje üreten şirketler, geliştirdikleri birtakım pazarlama kampanyalarıyla sektöre renk katıyor. Bir kısmı müşterilerini yurtdışına yollarken bir kısmı belli bir zaman aralığında fiyatlarını indiriyor ya da peşin alımlarda önemli indirimler sağlıyor.

Bir diğeri ise dolar bazında olan fiyatları YTL’ye çeviriyor ya da tanıtım fiyatı adı altında konutları belli süreliğine düşündükleri fiyatın altında satıyor. Bir başka pazarlama yöntemi ise kurumsal gayrimenkul pazarlama şirketleriyle bankaların yaptıkları anlaşmalar. Örneğin, bir ev satın almak için müşteri kendisi bankadan 1,08 faizle kredi kullanabilirken, gayrimenkul pazarlama şirketi aracılığıyla aynı evi 1,07 kredi faiziyle alabiliyor. Ekonomist olarak kampanyalara konu olan büyüklü küçüklü projeleri ve özelliklerini sizin için araştırdık.

Tatile gönderen var

Aldatmazlar Grup tarafından Beylikdüzü’nde yapılan Prestij Evleri, ilginç bir kampanya düzenliyor. Şirket, projeden daire alacak her aileden dört kişiyi yurtiçinde ya da yurtdışında yedi gün tatile gönderiyor.

Toplam 200 daireden oluşan Prestij Evleri, beş blok halinde inşa ediliyor. Satışı devam eden daireler, 160 ve 170 metrekare büyüklüğünde. Evler, tamamen dekorasyonlu ve tüm ankastre eşyalarla birlikte teslim ediliyor. Fiyatları ise 145-180 bin YTL arasında değişiyor. Yarısı peşin satılan evlerin kalan kısmı için 30 aya kadar banka kredisi kullanmak mümkün.

Ay sonuna kadar indirim

Mart ayı sonuna kadar kampanyalı satış yapan bir başka proje Acarkent. Şirket, projeden ev almak isteyenlere yüzde 10 indirim yapıyor. Acarkent, müşterilerinden gelen talebi göz önüne alarak hem satın alma hem de işletme maliyetlerini düşürmek için düzenlediği kampanyayla bazı villaları ikiye bölerek tamamen bağımsız iki bölüm olarak satışa sunuyor. Ortalama 250-300 metrekare genişlikte olan konutlarda, birbirinden tamamen bağımsız yaşamın sürdürülmesi için evlerin girişlerinden doğalgaz hizmetlerine kadar her şey birbirinden ayrılmış durumda. Konutlar, anahtar teslimi ve beyaz eşyalı olarak teslim ediliyor.

Acarkent’teki ikinci kampanya ise Acarlife adlı projede. Villa yerine apartman dairesinde yaşamayı tercih edenler için yaratılan butik proje olan Acarlife daireleri, mart ayı boyunca yüzde 10 indirimli satışa sunuluyor. Dört bloktan oluşan ve her blokta sekiz daire bulunan Acarlife daireleri, 91 ile 292 metrekare arasında.

Banka kredilerinin altında

Ürettiği konutları, satış kampanyasıyla satan şirketlerden biri de Demo İnşaat. Şirketin kampanya dahilinde şu anda üç projesi bulunuyor. İstanbul Taşdelen mevkiinde bulunan Taşdelen Konutları ve Park Orman Konutları ile Beylikdüzü’ndeki Elit Park Evleri’ne tüketiciler peşin fiyatına, yarısını ödeyip geri kalan kısmını 2006 sonunda ödeyerek iki taksitle sahip olabiliyor. Kampanya mart sonunda bitiyor. Şirket, ayrıca banka kredilerinin altında bir kredilendirme sistemi uyguluyor.

Demo İnşaat’ın İstanbul Taşdelen’de 10 Ekim 2004 tarihinde yapımına başlanan Taşdelen Konutları 10 blok, 400 daireden oluşuyor. 1+1 stüdyo daireler ortak alanlar dahil brüt 80m2, 3+1 normal daireler ortak alanlar dahil brüt 143 m2, bahçe dubleksleri ortak alanlar dahil 240m2, çatı dubleksi daireler ortak alanlar dahil brüt 325 m2 şeklinde tasarlanmış. Projenin tümü, 2007 yılında teslim edilecek. Daireler sahiplerine dekorasyonlu alternatifler ile teslim ediliyor.

Şirketin kampanyalı bir diğer projesi ise Taşdelen Park Orman Konutları. Projedeki 112 konut, 143 ile 280 metrekare arasında. Fiyatları ise 168 bin-298 bin YTL arasında değişiyor. Yapımına Eylül 2005 tarihinde başlanan proje, 2007 sonunda dekorasyonlu teslim ediliyor.

60 aya kadar vadeli, ödeme seçeneklerinin olduğu projede, 24 ay için aylık yüzde 0.39, 36 ay için yüzde 0.49, 48 ay için yüzde 0.59, 60 ay için yüzde 0.69 oranında banka kredi oranlarının altında sabit ödemeli seçenekler sunuluyor.

Şirketin ödeme koşullarını müşterinin belirlediği bir diğer projesi ise Elit Park Evleri. Ağustos 2008′de teslim edilecek proje, 360 konuttan oluşuyor.

Krediyi kendileri veriyor

Herhangi bir banka kullanmayarak kendi kampanyasını yürüten bir diğer proje ise Çekmeköy Ak-kent Evleri. Eksay İnşaat tarafından yapılan Ak-kent Evleri, 18 bin metrekarelik alan üzerinde 12 blokta 280 daireden oluşuyor. İlk etap aralık ayında ikinci etap ise 2008 Mayıs ayında teslim edilecek. 150 ve 165 metrekarelik iki tip dairenin bulunduğu projede fiyatlar, 150 bin ile 225 bin YTL arasında değişiyor. Şirket, aylık yüzde 0,3 yıllık ile yüzde 0,6 faiz oranıyla 60 ay kredi veriyor.

Mart ayına özel bir kampanya düzenleyen bir diğer proje de Taşdelen mevkiindeki Atılgan Evleri. Bal-Ek İnşaat tarafından inşa edilen projede toplam 180 daire bulunuyor. Fiyatlar ise 145 bin ile 250 bin YTL arasında. Şirketin herhangi bir bankayla anlaşması bulunmuyor. Ancak mart ayı sonuna kadar yüzde 50’si peşin verilmesi halinde geri kalan kısım, yüzde 1,03 faizle kredilendiriliyor. Ancak peşin oranında çeşitli değişiklikler yapılabiliyor. Şirket, mart ayı boyunca her türlü kişisel ödeme planını dikkate alacak. Müşterinin isteğine göre peşin miktarı ve kredi olanakları esnek hale getiriliyor. Uygulama mart sonunda bitecek.

Tanıtım için indirim

Taşdemir Yapı tarafından İzmit’in Aslanbey bölgesinde inşa edilen Kardelen Villaları’nda tanıtım amaçlı fiyatlar uygulanıyor. Şirket, 200 metrekarelik çatı dubleksli villaları kısa bir süreliğine 140 bin dolardan satışa çıkardı. Eylül 2007′de teslim edilecek olan projede, toplam 144 villa bulunuyor. 50 bin doları peşin alınan konutlar için TEB, 10 yıla kadar 1,07 faizli kredi veriyor.

Müşterilerine çeşitli hediyeler veren bir diğer şirket ise Tepe İnşaat. Narcitiy projesini gerçekleştiren şirket projeden ev alan müşterilerine 5 yıldızlı bir otelde hafta sonu konaklama ve SPA paketi hediye ediyor.

Bankalarla kampanya savaşı

İnşaat şirketleri kendi kampanyalarının yanı sıra projeleri için bankalarla özel anlaşmalar yaparak çeşitli kampanyalar yapıyor. Kampanyalar için her banka ile ayrı ayrı anlaşma imzalayan şirketler, bugünlerde tüm bankaların yeni kurumsal müşterileri konumunda. Şirket ve banka arasında yapılan anlaşmaya göre değişse de evler satış fiyatının en az yüzde 75′i, 30 yıla varan vadelerle kredilendiriliyor. Faiz oranları ise yine bankadan bankaya değişiyor.

Banka destekli kampanyalar

Andromeda: Andromeda 4 Mart’ta satışa sunuldu. Proje birbirine bağlı 33 katlı 4 kompleksten oluşuyor. Toplam olarak 100 dairenin bulunduğu Andromeda, Ağaoğlu Şirketler Grubu’nun My World konut  projesi içinde yer alıyor. Proje için Vakıfbank, Garanti Bankası ve İş Bankası ile özel bir kampanya yürütülüyor. Daireler 20 yıla kadar yüzde 1,07 faizle kredilendiriliyor. Anlaşmanın en önemli özelliği dairelerin yüzde 90′ının kredilendirilmesi.

Narcity: Tepe İnşaat tarafından geliştirilen projede toplam bin 100 konut bulunuyor. Maltepe kavşağına 5 kilometre uzaklıktaki Narcity’de fiyatlar 80 bin ile 230 bin dolar arasında değişiyor. Üç etap halinde inşa edilecek proje 2007′nin son aylarında teslim edilecek. Projenin ilk etabında 360 daire satışa sunulacak. Finansbank ile özel bir kampanya yapan Narcity’de konutların yüzde 70′i kredilendiriliyor.

Banu Evleri: Bahçeşehir’de Hasanoğlu İnşaat tarafından inşa edilen Banu Evleri’nde 34 adet Safir, 28 adet Lapis, 22 adet de İnci tipi villa bulunacak. 17 adet Akik apartmanda ise toplam 309 daire yer alacak. 280 bin dolardan, 700 bin dolara kadar apartman villa satın almak mümkün.  Projenin Finansbank ve Garanti Bankası ile özel anlaşması bulunuyor. Evlerin yüzde 75′i kredilendiriliyor.

Alice Village: Samandıra’da inşa edilen Alice Village projesi nisan ayında teslim edilecek. Projede stüdyo ve çatı stüdyo dairelerin fiyatları 155 bin YTL. Ara bahçe dubleksleri 290 bin, köşe bahçe dubleksleri 350 bin, 4 katlı villalar 550  bin YTL’den satılıyor. Finansbank ve Garanti Bankası ile özel bir kampanya yürüten projeden isteyenler aylık 1,07 faizle 30 yıla kadar kredi kullanılabiliyor.

İstanbul Bis: Kemerburgaz-Göktürk bölgesinde Yapı Kredi Koray tarafından hayata geçirilen proje 112 üniteden oluşuyor. Evler 104 ile 253 metrekare arasında değişiyor. Normal, dubleks ve bahçe dubleksi şeklindeki dairelerin fiyatı 110 ile 295 bin Euro arasında. Bank Europa ile yürütülen özel bir kampanya ile faizsiz kredi verilebiliyor. Konutların yüzde 75′i kredilendiriliyor. Projenin aynı zamanda Garanti ve Oyakbank ile de anlaşması bulunuyor.

Mashattan: Taşyapı İnşaat tarafından inşa edilen Mashattan 33 katlı 10 bloktan oluşuyor. Toplam 3 bin 184 lüks konutun yapılacağı projede 75, 150 ve 300 metrekarelik üç tip daire bulunuyor. Proje toprak üzerinde 235 bin toprak altında da 160 bin metrekarelik satılabilir alana sahip. Blokların 20′inci katından itibaren deniz manzarası hakim. Fiyatlar ise 199 bin ile 340 bin dolar arasında değişiyor. Bank Europa ve Garanti Bankası ile birer kampanya yürütülüyor. Garanti Bankası konutları 240 aya kadar yüzde 1,05′de kredilendiriyor. Bank Europa ise 15 yıl vade ile yüzde 1,03 uyguluyor.

Ataköy Konakları: İstanbul Ataköy’de inşa edilen konutlar toplam 58 bloktan oluşacak. Projede 5 tip daire bulunuyor. Şu anda 4 etabı tamamlanan projenin 5′inci etap satışları yakında başlayacak. 4. etapta fiyatlar 285 bin ile 750 bin Euro arasında idi. 5′inci etaptaki fiyatlar henüz belirlenmedi, ancak bu fiyatların üstünde olacak. Proje Vakıfbank, Oyakbank, Finansbank ve Akbank ile kampanya yürütüyor. Vakıfbank evlerin satış fiyatını yüzde 90′ına kadar kredilendirirken diğer bankalar yüzde 65′ine kadar kredi veriyor. Faiz oranları ise 1,05 ile 1,07 arasında değişiyor. En uzun vade ise 360 ay.

Şehr-i Bahçe: KC Grup tarafından Bahçeşehir’de kurulan Şehr-i Bahçe’de toplam 200 konut bulunuyor. Bunun yanında projede 19 villa ve 5 ayrı ticaret merkezinde toplam 170 işyeri yer alacak. Konutlar için 89,5 ile 394,5 metrekare arasında altı değişik seçenek bulunuyor. Şehri-i Bahçe’nin otobüs ve trenle İstanbul merkezine direkt bağlantısı olacak. Projenin kampanyasını Denizbank yürütüyor. Konutlar 60 aya kadar yüzde 0,98, 10 yıla kadar 1,05, 20 yıla kadar 1,09 faiz oranı&nbspile kredilendiriliyor. Satış fiyatının yüzde 30′u peşin alınıyor

Ataseven Park Evleri: Ataseven İnşaat tarafından Ankara-Çayyolu Ataşehir mevkiinde inşa edilen Park Evleri’nde toplam 56 daire bulunuyor. 2006 sonunda teslim edilecek daireler 177 metrekare büyüklüğünde 4+1 şeklinde tasarlanmış. Fiyatlar 300 ile 315 bin YTL arasında değişiyor. Projenin Garanti Bankası ile özel anlaşması bulunuyor. Fiyatın yüzde 70′i 20 yıla kadar yüzde 1,07 faizle kredilendiriliyor. Bir diğer anlaşma ise Bank Europa ile. Banka 15 yıl vade ile yüzde 1,03 faizle proje için kredi veriyor.

Ayrıntılı bilgi ve tabloları Ekonomist Dergisi’nin 05-11 Mart tarihli sayısında bulabilirsiniz

Kaynak:  Ekonomist Dergisi